به گزارش روابط عمومی کلینیک هنر حال خوب، دکتر محسن نظری روانشناس ایرانی ، در تازهترین گفتوگوی اختصاصی خود با این پایگاه خبری، به بررسی جامع انواع گزینههای درمانی موجود برای اختلالات روان پرداخت و تأکید کرد که انتخاب مسیر درمانی مناسب، نیازمند ارزیابی دقیق و رویکردی شخصیسازیشده است.
دکتر نظری با اشاره به اینکه رواندرمانی (گفتاردرمانی) یکی از بنیادیترین و مؤثرترین روشهای درمان اختلالات روان به شمار میرود، آن را «ستون اصلی درمان» توصیف کرد. وی با استناد به گستره وسیع رویکردهای رواندرمانی، مهمترین آنها را چنین برشمرد:
درمان شناختی-رفتاری (CBT): دکتر نظری این رویکرد را به دلیل پشتوانه قوی پژوهشی و کارآیی بالا در درمان طیف وسیعی از اختلالات از جمله افسردگی، اضطراب، وسواس فکری-اجباری و استرس پس از سانحه، یکی از مؤثرترین روشها دانست. به گفته وی، رویکرد شناختی-رفتاری بر اصلاح الگوهای فکری و رفتاری ناسالم از طریق تغییر باورهای منفی و غیرمنطقی تمرکز دارد .
رویکردهای روانکاوی و تحلیلی: این رویکردها که ریشه در نظریات فروید دارند، بر کشف تعارضات و تجربیات ناخودآگاه، به ویژه آنهایی که به دوران کودکی بازمیگردند، متمرکز هستند. دکتر نظری توضیح داد که این روشها به بیمار کمک میکنند تا ریشههای عمیقتر مشکلات خود را بشناسد و با آگاهی یافتن از آنها، الگوهای رفتاری خود را تغییر دهد .
رویکردهای نوین رواندرمانی: وی به رویکردهای جدیدتری مانند درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) و طرحوارهدرمانی نیز اشاره کرد که هرکدام بر جنبههای خاصی از روان انسان تمرکز دارند. به عنوان مثال، طرحوارهدرمانی به شناسایی و اصلاح الگوهای تفکری ناسالم که از کودکی شکل گرفتهاند، میپردازد .
ایشان با تمایز قائل شدن میان رواندرمانی فردی و گروهی، خاطرنشان کرد که انتخاب بین این دو، به نوع اختلال و ترجیحات فرد بستگی دارد. در رواندرمانی فردی، بیمار به صورت خصوصی با درمانگر خود به بررسی مسائل و مشکلاتش میپردازد. در مقابل، رواندرمانی گروهی که در آن افراد با مشکلات مشابه در جلسات شرکت میکنند، فرصتی برای تبادل تجربیات، دریافت حمایت اجتماعی و کاهش احساس تنهایی فراهم میآورد و برای درمان اضطراب، افسردگی و اعتیاد بسیار مفید است .
دکتر با تأکید بر مباحث مطرحشده در مصاحبههای قبلی، بار دیگر بر نقش محدود و مشروط دارودرمانی صحه گذاشت و گفت: «داروهای روانپزشکی معمولاً به تنهایی بیماری را درمان نمیکنند، بلکه علائم را کاهش میدهند و به مؤثر شدن روشهای دیگر کمک میکنند» . وی با اشاره به اینکه داروهایی مانند ضدافسردگیها و ضداضطرابها هرکدام کاربردهای خاص خود را دارند، نسبت به مصرف طولانیمدت برخی از آنها مانند داروهای ضداضطراب که ممکن است ایجاد وابستگی کنند، هشدار داد . وی مجدداً بر لزوم درمان ترکیبی (رواندرمانی همزمان با دارودرمانی) و هدف نهایی که حذف تدریجی داروهاست، تأکید کرد.
وی در پایان، بر اهمیت درمانهای مکمل و تغییرات سبک زندگی به عنوان بخشی از یک برنامه درمانی جامع تأکید کرد. وی گفت که تغذیه مناسب، ورزش منظم، خواب کافی، و تکنیکهای کاهش استرس مانند ذهنآگاهی و مدیتیشن، نقش بسیار مهمی در ارتقای سلامت روان و تسریع روند بهبودی دارند. به گفته وی، این اقدامات مراقبت از خود، که در مصاحبه جداگانهای به تفصیل به آن پرداخته شد، سپری محافظتی در برابر عود مجدد بیماری ایجاد میکنند و به فرد کمک میکنند تا مهارتهای آموختهشده در جلسات درمانی را در زندگی روزمره به کار گیرد.
دکتر نظری با جمعبندی این مصاحبه، بر این نکته کلیدی تأکید کرد که هیچ رویکرد درمانی «یکاندازه برای همه» وجود ندارد و بهترین نتیجه، زمانی حاصل میشود که درمانگر با ارزیابی دقیق شرایط بیمار، ترکیبی هوشمندانه از رواندرمانی، دارودرمانی (در صورت لزوم)، فناوریهای نوین و تغییرات سبک زندگی را به کار گیرد.